Je wil iets vastleggen wat je op het scherm ziet — een foutmelding, een bestelling, of iets wat je wil onthouden. Op een Windows-computer maak je in een paar seconden een schermafbeelding. Dit artikel legt alle methodes stap voor stap uit, voor zowel Windows 10 als Windows 11.
Wat is een schermafbeelding?
Een schermafbeelding is een foto van wat er op dat moment op je beeldscherm staat. Je kunt hem bewaren als bestand, afdrukken of doorsturen. Het heet ook wel screenshot (Engels) of schermafdruk. Handig om een foutmelding te laten zien, een aankoop te bewijzen, of iets uit een video of website vast te leggen.
Overzicht: welke methode gebruik je wanneer?
Er zijn vier handige manieren om een screenshot te maken op Windows:
- Print Screen (PrtScn) — snel het hele scherm naar het klembord kopiëren
- Windows + Print Screen — hele scherm, automatisch opgeslagen als bestand
- Alt + Print Screen — alleen het actieve venster vastleggen
- Windows + Shift + S / Knipprogramma — zelf kiezen welk deel je vastlegt
De juiste keuze hangt af van wat je wil doen. Hieronder staat elke methode uitgelegd.
1. Print Screen: het hele scherm naar het klembord
De Print Screen-toets staat rechtsboven op het toetsenbord, met de tekst 'Print Screen', 'PrtScn' of 'PrtSc'. Druk er eenmaal op.
Er wordt een afbeelding van het volledige scherm op het klembord geplaatst. Je ziet niets veranderen op het scherm — de afbeelding staat klaar om te plakken. Open daarna een programma zoals Word, je e-mailprogramma of Paint en druk op Ctrl+V om hem in te voegen.
Werkt de toets niet? Op sommige laptops moet je de Fn-toets (Functietoets) ingedrukt houden terwijl je op Print Screen drukt. Op Windows 11 kan de toets ook zo ingesteld zijn dat hij het Knipprogramma opent — ook dat is correct.
2. Windows + Print Screen: direct opgeslagen als bestand
Wil je de schermafbeelding meteen bewaren zonder te plakken? Druk tegelijk op de Windows-toets + Print Screen.
Het scherm flikkert kort — dat betekent dat de afbeelding is gemaakt en automatisch opgeslagen als PNG-bestand. Je vindt hem via:
Verkenner → Afbeeldingen → Schermopnamen
Dit werkt op zowel Windows 10 als Windows 11 en is handig als je snel meerdere screenshots wil maken zonder steeds te plakken.
3. Alt + Print Screen: alleen het actieve venster
Wil je niet het hele scherm vastleggen, maar alleen het venster waar je op dat moment in bezig bent? Houd Alt ingedrukt en druk op Print Screen.
De afbeelding van dat venster staat direct op het klembord. Plak hem met Ctrl+V in een ander programma. Zo deel je precies wat nodig is, zonder de rest van je bureaublad mee te sturen.
4. Knipprogramma: zelf kiezen wat je vastlegt
Het Knipprogramma is de meest flexibele optie. Je kiest zelf welk deel van het scherm je vastlegt en kunt het daarna direct bewerken.
Knipprogramma openen
Er zijn drie manieren:
- Druk op Windows + Shift + S — dit opent direct het keuzemenu zonder het programma te starten
- Zoek via de startknop op 'Knipprogramma' en klik erop
- Druk op de Print Screen-toets — op Windows 11 opent dit automatisch het Knipprogramma
Vier soorten knipsels
Na het openen kies je het type knipsel:
Rechthoek — klik en sleep om een rechthoekig stuk van het scherm te selecteren. Dit is de meest gebruikte optie.
Vrije vorm — teken zelf een willekeurige vorm rondom het gewenste gebied.
Venster — klik op een open venster om daar een screenshot van te maken zonder de rest van het scherm.
Volledig scherm — legt het hele scherm in één klik vast.
Na het maken van het knipsel
Rechtsonder in het scherm verschijnt een melding. Klik erop om het knipsel te openen in het Knipprogramma zelf en te bewerken. De afbeelding staat ook op het klembord — plak hem met Ctrl+V als je niet wil opslaan.
Schermafbeeldingen gemaakt met het Knipprogramma worden automatisch opgeslagen in Afbeeldingen → Schermopnamen.
Vertragingsfunctie: handig voor menu's
Wil je een screenshot maken van een uitklapmenu of tooltip dat verdwijnt zodra je ergens anders klikt? Gebruik dan de vertragingsfunctie:
- Open het Knipprogramma via de startknop.
- Klik op het klokicoontje en kies een vertraging: 3, 5 of 10 seconden.
- Klik op Nieuw of druk op Windows + Shift + S.
- Open daarna het menu dat je wil vastleggen — het knipsel wordt automatisch gemaakt na de ingestelde tijd.
Knipsel bewerken na het maken
Open je het knipsel in het Knipprogramma? Dan kun je het direct aanpassen:
- Balpen — teken lijnen of cirkels op de afbeelding, kies kleur en dikte
- Markeerstift — markeer tekst of onderdelen met een kleur
- Gum — verwijder een penstreek of markering
- Bijsnijden — verwijder randen om alleen het relevante stuk te tonen
Sla het resultaat op via het diskette-icoontje of via Bestand → Opslaan als. Je kunt kiezen voor PNG of JPG.
Knippen en aantekenen (Windows 10)
In Windows 10 heet het Knipprogramma Knippen en aantekenen. Het werkt vrijwel identiek. Open het via de startknop of met Windows + Shift + S. De vier knipseltypen en bewerkingsopties zijn hetzelfde. Schermafbeeldingen worden opgeslagen in Afbeeldingen → Schermopnamen.
Veelgestelde vragen
Waar vind ik mijn schermafbeeldingen terug?
Dat hangt af van de methode. Met Windows + Print Screen of het Knipprogramma worden afbeeldingen automatisch opgeslagen in Afbeeldingen → Schermopnamen in de Verkenner. Met alleen de Print Screen-toets staat de afbeelding alleen op het klembord — je moet hem handmatig plakken en opslaan in een programma.
De Print Screen-toets doet niets. Wat nu?
Op een laptop moet je mogelijk de Fn-toets ingedrukt houden. In Windows 11 kan de toets ook zijn ingesteld om het Knipprogramma te openen — dat is dan gewoon zo geconfigureerd. Werkt hij echt helemaal niet, controleer dan via Instellingen → Toegankelijkheid → Toetsenbord of de instelling voor de PrtScn-toets klopt.
Hoe maak ik een screenshot van een menu dat verdwijnt?
Gebruik de vertragingsfunctie in het Knipprogramma (zie hierboven). Stel 3 of 5 seconden in, open het menu, en wacht — het knipsel wordt automatisch gemaakt zonder dat je hoeft te klikken.
Kan ik een screenshot maken van alleen één venster?
Ja, gebruik Alt + Print Screen. Hiermee leg je alleen het venster vast waar je op dat moment in bezig bent, zonder de rest van het scherm.
Worden screenshots automatisch opgeslagen?
Alleen bij Windows + Print Screen en het Knipprogramma. De gewone Print Screen-toets kopieert alleen naar het klembord — je moet de afbeelding zelf opslaan vanuit het programma waar je hem geplakt hebt.
Met deze methodes leg je voortaan snel en gericht vast wat je op je scherm ziet — of het nu het hele scherm is, één venster of een zelfgekozen stuk.