Wie in 2026 iets wil bouwen of verbouwen, merkt het meteen: de spelregels zijn scherper geworden. Stikstof blijft vergunningstrajecten beïnvloeden, het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) is opnieuw aangepast per 1 januari 2026 en de volgende golf aan energie-eisen vanuit Europa komt eraan richting 29 mei 2026 (EPBD IV).
Toch is er ook goed nieuws. Juist omdat nieuwbouw in veel regio’s stroperig kan worden, kiezen steeds meer ondernemers (agrarisch, utiliteit, industrie) voor een slimme route: renoveren en verduurzamen van de schil. En dan vooral: gevelrenovatie door Kok Dak & Wand. Daarmee pak je energieverlies, uitstraling, comfort en toekomstbestendigheid in één klap aan, vaak met minder doorlooptijd dan complete sloop/nieuwbouw.
Actualiteit: stikstof na de Rendac-uitspraak (en waarom dat ook renovatie raakt)
De grote “gamechanger” blijft de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 18 december 2024: intern salderen mag niet meer worden meegenomen in de voortoets (de stap waarin je bepaalt óf je een natuurvergunning nodig hebt). Intern salderen mag nog wel in de passende beoordeling, maar de drempel naar “vergunningplichtig en meer onderzoek” ligt daardoor in de praktijk sneller op tafel.
Wat betekent dat concreet voor de bouw? Onder andere: meer ecologische onderbouwingen, meer onderzoeks- en doorlooptijd en (in sommige gevallen) meer uitval. Het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) rekent voor dat door de aangescherpte lijn rond intern salderen het aandeel projecten waarbij een ecologische onderbouwing nodig is sterk toeneemt; het EIB noemt bijvoorbeeld ruim 45.000 extra woningen (2025–2030) waarvoor een ecologische onderbouwing nodig zou zijn t.o.v. de eerdere situatie.
Daarnaast loopt het debat over een hogere rekenkundige ondergrens (zoals 1 mol/ha/jaar) door. Het kabinet heeft in 2025 stappen gezet richting juridische toetsing, maar de uitkomst en houdbaarheid blijven bepalend voor wat er echt versnelt.
De praktische les voor 2026: stikstof is niet “weg” en vraagt om vroegtijdige checks, óók bij renovatie (zeker als je werkt nabij Natura 2000, met tijdelijke emissies op de bouwplaats of wijzigingen in gebruik/activiteiten).
Nieuwe bouwregels: Bbl 2026 + EPBD IV in aantocht
Per 1 januari 2026 zijn er opnieuw wijzigingen in het Bbl en ook in de Omgevingswet/AMvB’s en Omgevingsregeling. Tegelijkertijd moet Nederland uiterlijk 29 mei 2026 (stapsgewijs) onderdelen van EPBD IV implementeren, met nadruk op energieprestatie, labels en maatregelen die de verduurzaming van gebouwen aanjagen.
En dan is er nog het programma STOER (Schrappen Tegenstrijdige en Overbodige Eisen en Regelgeving), dat juist bedoeld is om regeldruk te verminderen en procedures voorspelbaarder te maken.
Wat je hier als eigenaar of beheerder mee moet in 2026:
- Verduurzaming van de schil (dak/gevel) sluit precies aan op waar de regels naartoe bewegen.
- Renovatie is vaak beter te faseren, te plannen en te onderbouwen dan een volledige nieuwbouwontwikkeling.
- Maar: toets vroeg of je activiteiten/aanpak stikstofgevoelig zijn, zodat je niet pas “aan het einde” tegen een extra vergunningstraject aanloopt.
Waarom gevelrenovatie in 2026?
Een goede gevelrenovatie is in 2026 niet alleen “mooi meegenomen”, maar steeds vaker een goede investering:
- Direct lagere energiekosten: vooral bij oudere panden met matige luchtdichtheid en isolatie.
- Waardevermeerdering en uitstraling: je pand oogt weer strak en professioneel.
- Duurzame bescherming tegen weer en wind: minder onderhoud en minder risico op vervolgschade.
- Klaar voor strengere energie-eisen: richting EPBD IV en de bredere focus op prestatie van bestaande bouw.