Wanneer je denkt aan groen denken en doen, denk je misschien niet als eerste aan het internet. Datacenters zijn immers grote stroom- en waterverbruikers. In Nederland zijn alle datacenters samen goed voor zo’n 4,6 procent van het totale elektriciteitsverbruik. Een gemiddeld datacenter kan gemakkelijk tussen de 10 en 20 miljoen liter water per dag gebruiken. Niet goed voor ons klimaat, en niet goed voor het milieu. Hoe zetten providers in op duurzaamheid?
Groene datacenters als fundament
Datacenters vormen de kern voor providers. Dit is de plek waar de echte impact zit. In het datacenter komt alles samen: websites, streamingdiensten en zakelijke cloudomgevingen. Traditioneel zijn ze enorme energieslurpers. Servers worden namelijk erg warm en er is veel koeling nodig om alles draaiend te houden. Providers investeren daarom meer in groene datacenters.Zo zijn er al datacenters die draaien op 100 procent hernieuwbare energie. Ook wordt er vaker gekozen voor slimme koeling met buitenlucht of water. Omdat er in datacenters veel warmte vrijkomt, blijft er restwarmte over. Die kan worden gebruikt om gebouwen te verwarmen. Datacenters worden nu bewust ontworpen om zo efficiënt mogelijk te werken en de ecologische voetafdruk te minimaliseren. Het is duidelijk dat duurzaam internet gewoon niet mogelijk is zonder duurzame datacenters.
Minder energie per gigabyte
Het dataverkeer in Nederland groeit explosief. Als je alleen al kijkt naar het mobiele dataverbruik, zie je dat in 2024 het dataverbruik al steeg met zo’n 8000 terabyte. Dan hebben we het alleen nog maar over mobiel internet, en niet over internet via glasvezel of de kabel. Het energieverbruik groeit niet in hetzelfde tempo. Dat komt doordat providers investeren in efficiëntere netwerktechnologie, nieuwe generatie hardware en slimme software die de capaciteit beter kan verdelen.Als netwerkbeheerder weet KPN dat moderne glasvezelnetwerken minder stroom verbruiken dan oudere kopernetwerken. Kiezen voor glasvezel is daarmee een duurzamere keuze dan kiezen voor kabelinternet. De infrastructuur is zo aangepast dat er alleen capaciteit wordt verbruikt als dat nodig is. Zo betekent meer data niet direct meer energie per gebruiker.
Waarom glasvezel de planeet vooruithelpt
Een internet abonnement op glasvezel zorgt voor minder energieverlies over lange afstanden. Data wordt dus efficiënter getransporteerd. Daar komt nog bij dat glasvezel veel minder onderhoud nodig heeft en het een langere levensduur heeft. Wil je zelf een duurzamere keuze maken? Dan loont het om providers te vergelijken op energiegebruik, netwerk (glasvezel vs. kabel) en beleid rond hergebruik. Zo maak je zelf een bewuste keuze.
Hergebruik van apparatuur
Je vergeet het snel, maar elke provider stuurt eigen apparatuur mee als je overstapt. Denk aan een modem en wifiboosters. Deze apparatuur veroudert snel, en moet op een gegeven moment worden afgedankt. Routers, modems, servers en netwerkapparatuur zijn allemaal grondstof-intensieve producten.Inmiddels wordt het merendeel van de apparatuur hergebruikt of gerecycled. Volgens de providers zelf wordt 95% van de oude apparaten opnieuw ingezet. Dat schrijft KPN in ieder geval. Daar komen drie voordelen bij kijken: er zijn minder grondstoffen nodig, er ontstaat minder afval en de CO2-uitstoot gaat omlaag. Deze stappen zijn niet zichtbaar voor de gebruiker, maar ze zorgen wel voor impact.
Monteurs werken fossielvrij
Goed internet heb je niet zomaar: daar zijn installaties en onderhoud voor nodig. Bovendien komt er een monteur langs om je verbinding goed aan te sluiten of om problemen te verhelpen. Die monteurs rijden rond in busjes. Vroeger sprak het voor zich dat dit een diesel- of een benzinebus was. Providers kiezen tegenwoordig steeds vaker voor elektrische auto’s of auto’s op waterstof.Niet alleen de aandrijving van de auto heeft impact. Ook slimme routeplanning om kilometers te beperken maakt het verschil. Dankzij remote monitoring zijn er minder fysieke bezoeken aan werklocaties nodig. Dat scheelt tijd en uitstoot.
Ontwikkelen voor de lange termijn
Produceren, gebruiken, vervangen: dat was jarenlang hoe telecombedrijven werkten. Deze aanpak verdwijnt nu snel. Lineair werken verandert in circulair werken. Zo ontwerpen ze nu netwerken voor een lange levensduur. Bijna alle onderdelen zijn nu modulair en vervangbaar. Ook worden materialen opnieuw ingezet.Inmiddels wordt die manier van denken en werken ook uitgerold in de keten van infrastructuur. Denk bijvoorbeeld aan kabels, masten en netwerkcomponenten. Ze worden steeds vaker hergebruikt of efficiënter ingezet. Het idee is dat er bijna geen afval meer voorkomt in de hele keten.
Je internet komt van groene stroom
Bijna alle grote providers zijn overgestapt op groene energie. Het is de nieuwe standaard. Soms ontkomen aanbieders er niet aan om toch nog fossiele brandstoffen te gebruiken. Zij compenseren daarvoor. Steeds vaker kiezen providers voor wind- en zonne-energie, wekken ze zelf energie op of sluiten ze CO2-vrije energiecontracten. Bedrijven kopen niet alleen groene stroom in, maar zorgen ervoor dat de stroom op elk moment van de dag duurzaam is.Het zijn allemaal dingen die je als gebruiker niet merkt. Je internet blijft gewoon werken. Maar achter de schermen worden er flinke stappen gezet om klimaatverandering tegen te gaan, de planeet te beschermen en minder te vervuilen. Duurzaamheid is allang geen project meer, het is nu onderdeel van de strategie van providers.